۰۳- مقام طرز یاری یا تهرز یاری (شیوه و روش یارسانی، راه یارسان)
گستره صوتی: دو، ر، می، فا، سل، لا( و لابمل)، سی (و سیبمل).
نت متغیر: لا، سی.
کوک: پنج دستان یا تهرز (دو، دو، فا)
از مقامهای کلام و روحانی تنبور است و طبق گفتهی حیدر کاکی، همیشه در کوک تهرز (پنج دستان) اجرا میشود. البته لازم به ذکر است در موسیقی تنبور سه نوع ته رز وجود دارد: ته رز یاری، ته رز روسم، سه ته رز یا ته رز بالا دستان که در ادامه توضیح داده میشوند.
در این مقام نیز نیم پردههای کروماتیک نقش مهمی دارند و ویبراسیون بر روی نت سیبمل، از مهمترین شاخصههای آن است. به گفتهی حیدر کاکی «این ویبراسیون به حدی اهمیت دارد که گاهی باید تا نیم پرده صدای نت را زیرتر کند. از دیگر شاخصههای این مقام، نوعی تحریر پاساژگونه به صورت رفت و برگشت است که از لابمل شروع و به صورت پایینرونده، تا نت ر، ادامه مییابد و پس از توقف کوتاهی برخواهد گشت که همراه با کلام «پیر دوران بوره وه» به معنای «ای بزرگوارِ تمامِ دوران برگرد» است. هسته اصلی این مقام بر روی چهار نت «سل، لابمل، لا و سیبمل» میباشد». این مقام با کف زدن همراه نمیشود؛ طاهر یارویسی مقامهایی که با کفزدن همراه نمیشوند را «قرهچویی» مینامید. مقامهای قرهچوپی عبارتاند از: هیدوس، بلیها، باباناعوثی، تنهمیری، لاو هی لاو.
شعر این مقام از دفتر پردیوری یا همان «دیوان گَوره» یا «سرانجام» انتخاب شده است. گَور در کردی به معنای بزرگ است. این دفتر شامل کلامهای دورهی سلطان صحاک (۷۹۸-۶۷۵) است که در پردیور جمعآوری شده است. پس قدمت شعر این مقام، حداقل به قرن هفتم بازمیگردد. پیر بنیامین نیز که در مقام به آن اشاره شده است، پیر ازلی تمام یارسان است که از طرف سلطان صحاک به مقام پیری رسید. حتی هر کس که امروز نیز پیر باشد، درواقع به جانشینی بنیامین انجام وظیفه میکند. به اعتقاد یارسان، بنیامین اولین مخلوق بعد از خداوند و مظهر جبرئیل است (علی، مظهر ذات حق میباشد). در خصوص پردیور نیز باید اشاره شود که نام مکانی در روستای شیخان در پاوه میباشد که محل زندگی سلطان صحاک و یاران او بوده است و آرامگاه ایشان نیز در همان جا میباشد. البته محل تولد سلطان صحاک در حلبچهی عراق بوده است و محل تحصیل او نیز در نظامیه بغداد و دمشق. اما محل سکونت ایشان در روستای شیخان در نزدیکی مرز ایران و عراق است بوده است.
در متن مقام به هفتخوان تزکیه نیز اشاره شده است که منظور از آن همان هفت شهر، یا در متون متآخر یارسان «هفت جامه» و یا در دفتر سرانجام «هفتخوان» میباشد. در خصوص «جامه» باید گفت که در آیین یارسان، اعتقاد به بهشت و دوزخ مورد مناقشه است اما باور به تناسخ برای همگان امری مسلم است و به «حلول روح» و «جامه به جامه شدنِ» روح انسان در پس از مرگ باور دارند؛ آنچنان که در هزار و یکمین جامه، روح به جاودانگی میرسد. جالب آنکه در باور اساطیری ایرانیان نیز ضحاک در شب هزار و یکم شکست میخورد. همچنین اهالی یارسان معتقد هستند که روح شاه ابراهیم (از یاران سلطان صحاک) در درون جامهی فریدون بوده است و ضحاک را شکست داده است. این مطلب را شاه ابراهیم در سرودههای خود نیز تصریح کرده است. حتی اهالی یارسان معتقد هستند که خداوند نیز در هفت جامه در قالب «هفت تن» بر انسان تجلی کرده است؛ هفتتن در ادامه توضیح داده میشوند. شعر این مقام نیز از مولوی کرد است.