عبدالعلی باقری‌نژاد
آهنگساز، تنبورنواز، سازگر و نویسنده
زادهٔ حدود ۱۳۴۶استاد عبدالعلی باقری‌نژاد از هنرمندان برجستهٔ معاصر در عرصهٔ نوازندگی تنبور، ساخت سازهای سنتی ایران و احیای چنگ ایرانی است. او در شهر کرمانشاه متولد شد و از سال ۱۳۵۴، در سن هشت‌سالگی، موسیقی را نزد پدر و مادر خود آغاز کرد. از همان دوران کودکی، استعداد و علاقهٔ عمیقی به موسیقی ایرانی، به‌ویژه ساز تنبور، در او آشکار بود.
آموزش موسیقی و استادان
باقری‌نژاد آموزش تنبور را نزد استادان بزرگ این هنر آغاز کرد. او شاگرد:
سید امرالله شاه‌ابراهیمی
سید خلیل عالی‌نژاد
سید حمید حسینی گهواره‌ای
بوده است و از آنان مقام‌های عرفانی و باستانی تنبور را آموخته است.
در سال ۱۳۵۹ با تئوری موسیقی آشنا شد و مسیر علمی و فنی‌تری در موسیقی در پیش گرفت.
آغاز ساخت ساز
از نوجوانی، به‌ویژه از سال ۱۳۶۱ (۱۶ سالگی)، به ساخت ساز علاقه‌مند شد. او با کمک پدر و برادرش نخستین کاسهٔ تنبور را با خمیر کاغذ ساخت و سپس به استفاده از چوب روی آورد.
از سال ۱۳۷۰ به‌طور رسمی آموزش و تدریس موسیقی را آغاز کرد و همزمان با ردیف‌نوازی نیز آشنا شد.
در همین سال‌ها (۱۳۷۰ تا ۱۳۷۷) در استان خوزستان اقامت داشت و به آموزش موسیقی و پژوهش در موسیقی عشایر عرب، ایل بختیاری، و مقامات شوشتری و دزفولی پرداخت.
از استادان محلی مانند مشهدی کاظم حسن‌زاده، مشهدی حسن دوباش، و نیز از مرحوم بهمن علاءالدین (مسعود بختیاری) آموخت و الهام گرفت.
آشنایی با بزرگان و آغاز ساخت چنگ
در دههٔ ۱۳۷۰ با استادان بزرگ هنر ایران، از جمله:
بیاض امیر عطایی
استاد صالحی
استاد قلمی (در سازمان میراث فرهنگی) آشنا شد و به‌ویژه از استاد امیر عطایی تأثیر بسیاری گرفت.
در همین دوران به رویای ساخت چنگ ایرانی نزدیک شد. استاد عطایی در طراحی و ساخت این ساز افسانه‌ای راهنمایی‌های فراوانی به او کرد.
در سال ۱۳۷۲ رشتهٔ ساخت سازهای سنتی را وارد برنامهٔ رسمی سازمان صنایع دستی ایران نمود.
فعالیت‌های حرفه‌ای و بین‌المللی
عبدالعلی باقری‌نژاد بیش از ۲۰ سال در نمایشگاه‌های صنایع دستی ایران شرکت کرده و در سال ۲۰۰۱ در نمایشگاه تورنتو کانادا حضور یافت و بیش از ۴۵ نوع ساز ایرانی ساختهٔ خود را به نمایش گذاشت.
از سال ۱۳۸۲ به طور حرفه‌ای به ساخت چنگ پرداخت و متد آموزشی برای چنگ‌نوازی ایرانی تدوین کرد.
نخستین شاگردان او در این رشته همسر و دو دخترش بودند، که امروز خانواده‌ای چنگ‌نواز و تنبورنواز را تشکیل می‌دهند.
در سال ۱۳۸۷ درجهٔ دوم هنری در رشتهٔ ساخت سازهای سنتی را دریافت کرد.
در همان سال با استاد نادر مشایخی آشنا شد و به واسطهٔ او دوره‌هایی نزد پروفسور ارنستین استوپ (Harpist هلندی) گذراند و مهارت خود در چنگ‌نوازی را تکمیل کرد.
پژوهش و نوآوری در احیای چنگ ایرانی
او تاکنون چندین نمونه از چنگ‌های باستانی را بازسازی کرده است:
دو چنگ دورهٔ ساسانیان (بر اساس سنگ‌نگاره‌های طاق بستان کرمانشاه)
یک چنگ دورهٔ اسلامی (بر اساس نقش «مغنی سرود») و در حال حاضر در حال مشابه‌سازی چنگی باستانی است که بر اساس کتیبه‌های ۶۰۰۰ سالهٔ خوزستان ساخته می‌شود.
وی تنها هنرمند در جهان است که چنگ و تنبور را به صورت ارکستری و همزمان می‌نوازد.
آثار و آموزش‌ها
در سال ۱۳۸۲ مجموعهٔ آموزشی ارزشمندی با عنوان «آموزش مقدماتی تنبور» را منتشر کرد که برای هنرجویان مبتدی تنبور تدوین شده است.
محتوای این کتاب شامل:
آشنایی با تنبور
تمرین‌های ابتدایی
مقام علی‌علی
مقام جلوشاهی (مضراب‌ها و پرده‌ها)
قطعاتی مانند «یا مولا دلم تنگ اومده»، «خوشا آنان»، و «یاوران» است.
خانوادهٔ هنری
خانوادهٔ استاد باقری‌نژاد تنها خانوادهٔ چنگ‌نواز ایرانی محسوب می‌شوند.
ایشان همراه با همسر و دو دخترشان، در اجراهای صحنه‌ای و آموزشی، چنگ و تنبور را تلفیق می‌کنند و نمایندهٔ پیوند نسل‌های جدید با موسیقی کهن ایران هستند.